ถ้ากำลังวางแผนยื่นมหาวิทยาลัยต่างประเทศ คำถามที่เจอบ่อยที่สุดคงหนีไม่พ้นเรื่องการสอบภาษาอังกฤษ เพราะหลายคนยังสับสนว่า IELTS กับ TOEFL ต่างกันยังไง และควรเลือกอะไรให้เหมาะกับเป้าหมายของตัวเอง โดยเฉพาะคนที่ค้นหาข้อมูลเรื่อง IELTS TOEFL เรียนต่อ มักไม่ได้อยากรู้แค่รูปแบบข้อสอบ แต่ต้องการคำตอบที่ชัดว่า “ประเทศไหนใช้คะแนนอะไร” และ “สอบแบบไหนคุ้มแรงที่สุด”
คำตอบสั้น ๆ คือ ทั้งสองแบบใช้ยื่นเรียนต่อได้ในหลายประเทศเหมือนกัน แต่รายละเอียดสำคัญอยู่ที่รูปแบบข้อสอบ นโยบายของมหาวิทยาลัย และกติกาที่เกี่ยวข้องกับวีซ่าหรือวิชาชีพบางสาย ถ้าเลือกผิด อาจไม่ได้เสียแค่ค่าสอบ แต่เสียเวลาเตรียมตัวไปอีกหลายเดือนด้วย บทความนี้จะพาไล่ดูตั้งแต่ภาพรวมไปจนถึงจุดตัดสินใจที่ใช้ได้จริง
IELTS กับ TOEFL ต่างกันตรงไหนบ้าง
ทั้งสองแบบวัด 4 ทักษะเหมือนกันคือ Listening, Reading, Writing และ Speaking แต่ประสบการณ์สอบต่างกันพอสมควร ซึ่งส่งผลโดยตรงกับคะแนนของแต่ละคน
1. รูปแบบการสอบ
IELTS มีทั้ง Academic และ General Training สำหรับยื่นเรียนต่อส่วนใหญ่จะใช้ Academic จุดเด่นคือข้อสอบ Speaking เป็นการคุยกับผู้สอบจริง ทำให้วัดการสื่อสารแบบธรรมชาติได้ดี ส่วนคะแนนจะเป็น Band 0–9
TOEFL iBT เน้นการใช้อังกฤษในบริบทมหาวิทยาลัย โดยสอบผ่านคอมพิวเตอร์ทั้งหมด รวมถึง Speaking ที่อัดเสียงตอบคำถาม คะแนนรวมอยู่ที่ 0–120 และข้อสอบหลายส่วนจะบูรณาการทักษะ เช่น อ่านแล้วฟัง ก่อนสรุปคำตอบออกมา
2. สไตล์ภาษาและสำเนียง
IELTS มักคุ้นกับสำเนียงแบบอังกฤษ ออสเตรเลีย และนานาชาติ ขณะที่ TOEFL มีภาพจำว่าเอนทางอเมริกันมากกว่า แม้ปัจจุบันทั้งคู่เปิดรับหลายสำเนียงแล้วก็ตาม ถ้าคุณเรียนมากับสื่ออเมริกันเป็นหลัก TOEFL อาจรู้สึกเป็นมิตรกว่าเล็กน้อย แต่ถ้าชอบการสื่อสารแบบตอบโต้จริง IELTS มักเข้ามือกว่า
3. การพูดและการเขียน
จุดที่คนตัดสินใจกันเยอะที่สุดคือ Speaking ถ้าคุณพูดกับคนจริงแล้วไหลลื่น การสอบ IELTS อาจดึงศักยภาพออกมาได้ดีกว่า แต่ถ้ากังวลเรื่องประหม่าเมื่อต้องเจอ examiner ตรงหน้า TOEFL ที่พูดกับไมค์อาจทำให้คุมสติได้ง่ายกว่า
ด้าน Writing นั้น TOEFL จะมีงานเขียนเชิงสรุปและเชื่อมข้อมูลค่อนข้างชัด ส่วน IELTS ต้องระวังเรื่อง task response และการตีโจทย์ โดยเฉพาะ Task 1 ที่มีกราฟ ตาราง หรือแผนภาพ
แล้วประเทศไหนนิยมใช้คะแนนอะไร
นี่คือส่วนที่สำคัญที่สุด เพราะคำว่า “ใช้ได้” กับ “นิยมใช้” ไม่เหมือนกัน
สหรัฐอเมริกา
มหาวิทยาลัยในสหรัฐฯ ส่วนใหญ่รับทั้ง IELTS และ TOEFL แต่ในเชิงประวัติศาสตร์ TOEFL ถูกใช้แพร่หลายมากในระบบอเมริกัน จึงมักเห็นเกณฑ์คะแนน TOEFL ชัดเจนบนหน้า admission อย่างไรก็ตาม ปัจจุบันมหาวิทยาลัยชั้นนำจำนวนมากรับ IELTS เทียบเท่ากันแล้ว ถ้าเป้าหมายคือเรียนต่ออเมริกา ให้ดูเกณฑ์ของแต่ละคณะเป็นหลัก ไม่ใช่เดาจากชื่อประเทศอย่างเดียว
สหราชอาณาจักร
ถ้าเรียนต่ออังกฤษ IELTS ยังเป็นชื่อที่คนคุ้นที่สุด โดยเฉพาะกรณีที่มีเงื่อนไขเรื่องวีซ่าหรือหลักสูตรที่ต้องใช้คะแนนตามรูปแบบเฉพาะ เช่น IELTS for UKVI ในบางสถานการณ์ แม้หลายมหาวิทยาลัยจะรับ TOEFL ด้วยในเชิงวิชาการ แต่เรื่องวีซ่าและเอกสารประกอบต้องตรวจสอบล่าสุดกับมหาวิทยาลัยและหน่วยงานรัฐทุกครั้ง
แคนาดา
สำหรับมหาวิทยาลัย แคนาดารับทั้งสองแบบค่อนข้างกว้าง แต่ถ้ามองไกลไปถึงเรื่องย้ายถิ่นฐานหรือเส้นทางทำงานถาวร คะแนนที่เกี่ยวกับระบบตรวจคนเข้าเมืองมักมีข้อกำหนดต่างจากการสมัครเรียน จึงไม่ควรเหมารวมว่าใช้สอบครั้งเดียวจบทุกเป้าหมาย
ออสเตรเลียและนิวซีแลนด์
สองประเทศนี้คุ้นกับ IELTS มาก โดยเฉพาะในสายวิชาชีพและบางเงื่อนไขด้านวีซ่า แต่ในระดับมหาวิทยาลัย TOEFL ก็ยังได้รับการยอมรับในหลายแห่งเช่นกัน ถ้าจะยื่นหลายประเทศพร้อมกัน IELTS มักเป็นตัวเลือกที่ยืดหยุ่นดีสำหรับกลุ่มนี้
เลือกสอบอะไรดี ถ้าดูจากตัวเองจริง ๆ
แทนที่จะถามว่าแบบไหน “ดีกว่า” ลองถามว่าแบบไหน “เหมาะกว่า” จะตอบง่ายขึ้นมาก
- เลือก IELTS ถ้าคุณถนัดพูดกับคนจริง ชอบข้อสอบที่แยกทักษะชัด และมีแผนยื่น UK, Australia, New Zealand หรือสายวิชาชีพที่มักอ้างอิง IELTS
- เลือก TOEFL ถ้าคุณคุ้นกับการสอบผ่านคอมพิวเตอร์ ชอบภาษาเชิงวิชาการแบบอเมริกัน และตั้งเป้าไปที่มหาวิทยาลัยในสหรัฐฯ เป็นหลัก
- เลือกจาก requirement ก่อนเสมอ เพราะบางมหาวิทยาลัยรับทั้งคู่ แต่บางโปรแกรมอาจระบุขั้นต่ำต่างกัน หรือไม่รับเวอร์ชันบางประเภท
ตัวเลขที่ควรรู้ก่อนสมัคร
ตามข้อมูลจากผู้จัดสอบโดยตรง TOEFL iBT ได้รับการยอมรับจากสถาบันมากกว่า 13,000 แห่ง ในกว่า 160 ประเทศ ส่วน IELTS ได้รับการยอมรับจากองค์กรทั่วโลกมากกว่า 12,500 แห่ง ตัวเลขเหล่านี้บอกชัดว่าไม่มีข้อสอบไหน “ใช้ได้แค่บางที่” แบบที่หลายคนเข้าใจผิด แต่ความต่างอยู่ที่บริบทการใช้งานมากกว่า
อีกเรื่องที่ไม่ควรมองข้ามคือ อายุคะแนน ซึ่งโดยทั่วไปมักใช้ได้ประมาณ 2 ปี ดังนั้นถ้ายังไม่แน่ใจว่าจะสมัครปีไหน การรีบสอบเร็วเกินไปอาจไม่ใช่แผนที่ดีที่สุด
สรุปแบบตัดสินใจเร็ว
ถ้าถามว่า สอบ IELTS กับ TOEFL ต่างกันยังไง ใช้อะไรสำหรับประเทศไหน คำตอบคือ IELTS เด่นเรื่องการสื่อสารกับคนจริงและถูกใช้แพร่หลายในอังกฤษ ออสเตรเลีย นิวซีแลนด์ รวมถึงหลายกรณีที่เกี่ยวกับวีซ่าหรือวิชาชีพ ส่วน TOEFL เด่นเรื่องข้อสอบคอมพิวเตอร์และเป็นที่คุ้นเคยมากในระบบมหาวิทยาลัยอเมริกัน แต่ทั้งสองแบบต่างก็ใช้ยื่นเรียนต่อได้กว้างมากกว่าที่หลายคนคิด
ก่อนจองสอบ ลองหยุดถามตัวเองอีกนิดว่า คุณกำลังเลือกข้อสอบที่ “คนอื่นบอกว่าดี” หรือเลือกข้อสอบที่พาไปถึงเป้าหมายของตัวเองได้เร็วที่สุด เพราะบางครั้งคะแนนที่ดีที่สุด ไม่ได้มาจากข้อสอบที่ดังที่สุด แต่มาจากข้อสอบที่เข้ากับวิธีคิดและวิธีทำข้อสอบของเรามากกว่า
